CPU+Mainboard-FAQ >> 3. CPUs


0. Inhaltsangabe
1. Über diese FAQ
2. Mainboards
3. CPUs
 3.1 Taktraten ...
 3.2 Historie d...
 3.3 CPUs im De...
 3.4 Welche CPU...
4. CPU-Kühlung
5. Schnittstellen
6. IRQs
7. BIOS
8. RAM
9. Uebertakten
10. Fehlersuche
11. Treiber
12. Montage
13. Links
14. Schlusswort

Valid HTML 4.01!

Valid CSS!

3 CPUs

Die CPU (Central Processing Unit = Prozessor) ist die zentrale Recheneinheit deines Computers und damit auch zum größten Teil an der Geschwindigkeit beteiligt, ...sie ist bei fast allen Aufgaben entscheidend für die benötigte Zeit der diese ausgeführt werden. PC-CPUs sind so genannte x86-CPUs. Eine CPU zählt dann als x86, wenn sie zum Intel 8086 bzw. in den meisten Fällen auch zum 80386 kompatibel ist. Dazu gehören z.B. neben Intels Pentium und seinen Nachfolgern bis zum Pentium 4 auch die Prozessoren von AMD, wie etwa K6-2 und Athlon, sowie die von VIA bzw. Cyrix, Transmeta und einigen weiteren kleinen Unternehmen.

Zurück zum Anfang des Kapitels  3.1 Taktraten - wodurch bestimmt?

Diverse Taktraten eines Rechners leiten sich aus dem Front Side Bus ab. Der FSB ist der Datentakt zwischen Chipsatz und der CPU, der Speichertakt und der FSB müssen allerdings nicht gleich getaktet sein.

Heutzutage ist der FSB entweder mit 100 oder 133 MHz getaktet, 66 MHz sind bei neueren Computern nur noch selten vertreten (Celerons unter 800 MHz).

Aus dem FSB leitet sich der Takt des PCI Busses (heute 33 MHz), der AGP-Takt (66 MHz) und der CPU-Takt ab. Die genauere Beschreibung dieser Schnittstellen kannst du in Kapitel 5 nachlesen.

Neuere AMD-CPUs setzen auf eine weitere Beschleunigung des Datenverkehrs zwischen Chipsatz und CPU, erhöht wurde bei ihnen aber nicht die Taktrate. Bei ihnen werden bei jedem Takt doppelt so viele Daten übertragen, dieses Verfahren nennt man DDR (= Double Data Rate). Dieses Verfahren wird aus Marketing-Gründen oft als 200 MHz FSB bezeichnet. Trotzdem ist der FSB nur mit 100 MHz getaktet.

Der neue Pentium 4 von Intel überträgt pro Takt sogar viermal so viele Daten, diese Technik wird QDR genannt. Hierbei wird oft auch von 400 MHz FSB gesprochen. Trotzdem ist der FSB nur mit 100 MHz getaktet.

In früheren Systemen waren FSB und CPU-Takt identisch, das war aber ab bestimmten Taktraten nicht mehr möglich.

Als Konsequenz darauf wurde der Multiplikator eingeführt. Er bestimmt das Verhältnis von CPU-Takt zu FSB-Takt. Ein Celeron 800 z.B. setzt einen FSB von 100 MHz ein, der Multiplikator ist also 8. Der Celeron 733 läuft mit einem FSB von 66 MHz, d.h. er verwendet einen Multiplikator von 11.

Der Multiplikator ist heute normalerweise "gelocked", d.h. in der CPU festgelegt. Die Durons und Athlons von AMD lassen sich aber durch das Schließen der L1-Brücken (mit Graphit (ein Bleistift) oder Leitlack, näheres dazu in Kapitel 9.5) dazu "überreden" ihren normalen Multiplikator durch einen auf dem Motherboard eingestellten zu ersetzen.

Zurück zum Anfang des Kapitels  3.2 Historie der Sockel/Slots

Sockel/Slot Pins Passende CPUs Max.MHz
Sockel 1 169 Intel:80487SX, DX/2 OD, SX/2 OD 66
Sockel 2 238 Intel:80486DX, 80486, DX/2 Pentium OD AMD:486SX, 486SX/2, 486DX 66/83[1]
Sockel 3 237 Intel:80486DX, 80486DX/2, 80486DX/4, Pentium OD AMD:486DX, 486DX/2, 486DX/4, X5 133
Sockel 4 273 Intel:P5(Pentium), P5 OD 133
Sockel 5 320 Intel:P54C AMD:K5(SSA5), K5(5k86) Cyrix:M1 133
Sockel 6 235 ???:486DX4 120
Sockel 7 321 Intel:P54C, P55C AMD:K5(5k86), K6, K6-2, K6-III, K6-2+, K6-III+ Cyrix:M1, M2 Centaur:WinChip, WinChip2(A/B), WinChip 3 Rise: mp6 550
Sockel 8 387 Intel:P6(Pentium Pro), P6 OD 333
Slot 1 242 Intel:Pentium II, III, Celeron I 1000
Sockel 370 PPGA 370 Intel:Celeron I 533
Slot 2 242 Intel:Pentium II XEON (Drake), Pentium III XEON (Tanner, Cascades) 450, 1000
Slot A 242 AMD:Athlon, Athlon Thunderbird 1000
Sockel 370 FC-PGA 370 Intel:Pentium 3, Celeron II Cyrix:Cyrix III, C3 1133
Sockel A 462 AMD:Athlon Thunderbird, Athlon 4/XP/MP (Palomino, Thoroughbred), Duron (Spitfire, Morgan) 2133
Sockel 423 423 Intel:Pentium 4 (Williamette) 2000
Sockel 603 603 Intel:XEON (Foster, Foster MP, Prestonia) 2400
Sockel 370 FC-PGA2 370 Intel:Pentium 3-T (Tualatin), Celeron III 1400
PAC418 418 Intel:Itanium (Merced) 800
Sockel 478 478 Intel:Pentium 4 (Williamette, Northwood), Celeron IV 2800
PAC611 611 Intel:Itanium 2 (McKinley) 1000

OD = Overdrive
[1]: Der schnellste 486er für den Sockel 2 war der DX/2 mit 66 MHz; der Pentium Overdrive mit 63 (für Systeme mit 25 MHz Boardtakt) und 83 MHz (für solche mit 33 MHz Boardtakt) würde erst später vorgestellt.

Sockel 8

Dem Pentium Pro (Bauform: Sockel 8) war im Desktop-Markt kein großer Erfolg beschieden, da er nur 32-Bit-Code schnell ausführen konnte (das ging aufgrund der veränderten Architektur deutlich schneller als beim Pentium); 16-Bit-Code, wie er 1996 noch häufig vorkam, bremste den Prozessor dagegen aus, so dass er dort nicht einmal so schnell war wie ein Gleichgetakteter Pentium.
Dem im Pentium Pro verwendete P6-Kern war später dann doch Erfolg beschieden: Leicht verändert fand er sich im Pentium II wieder. Bis zum Pentium 4 (der komplett neu entwickelt wurde) basieren sämtliche Intel-Prozessoren auf dem Pentium Pro-Kern.

Sockel 370 PPGA, FC-PGA und FC-PGA2

Das PPGA, FC-PGA und FC-PGA2 alle den gleichen Sockel 370 nutzen, heißt leider nicht, das eine CPU in allen Boards mit dem Sockel370 funktioniert.
Grundsätzlich gelten diese Regeln:

  • S370-PPGA-Boards unterstützen nur PPGA-CPUs.
  • S370-FC-PGA-Boards unterstützen oft PPGA- und immer FC-PGA-CPUs. FC-PGA2-CPUs (solche mit Tualatin-Kern und Heatspreader) sind nur mit Spezialadaptern oder "dirty hacks" (Tualatin-Mod bei Boards mit Intel-Chipsatz) nutzbar, da sie eine geringfügig abweichende Pinbelegung aufweisen und die Spannung auf dem GTL+-Bus von 1.5 auf 1.25 V abgesenkt wurde (bei Überspannung startet die CPU nicht). Ähnliches gilt fr Slot1-Boards. Achtung: Auch einige Prozessoren mit Coppermine-Kern wurden mit Heatspreader ausgestattet, der Aufdruck ermöglicht jedoch die eindeutige Identifikation etwa über die Kernspannung.
  • S370-FC-PGA2-Boards unterstützen selten PPGA- und immer FC-PGA(2)-CPUs. Genaue Informationen zu dieser Frage findet man zumeist beim Hersteller des Motherboards (Kapitel 7.4 und Kapitel 13.2 geben weiteren Aufschluß über Hersteller des Boards und seine Webseite).
Sockel 423

Der Sockel 423 wird und wurde ein Flop durch die Ankündigungen des nächsten Sockels vor dem Erscheinens des Pentium 4s. Der neue Sockel 478 hat im Herbst 2001 den Sockel 423 abgelöst, neue Pentium 4-CPUs erscheinen nur noch für diesen Sockel.

Sockel A

Durch einen Fehler im Design des weit verbreiteten VIA KT133 ist dieser Chipsatz nicht für einen FSB mit 133 MHz geeignet. Dies führt dazu, dass auf Boards, die diesen Chipsatz einsetzen, nur CPUs mit einem FSB von 100 MHz betrieben werden können. Dies sind der Athlon "B" (bis 1400 MHz) und der Duron (bis 1.3 GHz).
Ab dem VIA KT133A wird auch ein FSB von 133 MHz unterstützt, in solchen Motherboards können im besten Falle (mit BIOS-Update) alle Durons und Athlons (Athlon XP eingeschlossen) betrieben werden.

Zurück zum Anfang des Kapitels  3.3 CPUs im Detail

In diesem Kapitel sollen technische Daten aufgeführt werden, es ist aber auch ganz gut als "Historie der CPUs" zu gebrauchen.

Zurück zum Anfang des Kapitels  3.3.1 Allgemeine Daten

AMD
Prozessor/ Codename Slot/ Sockel Takt [MHz] FSB [MHz] Erweiterung OnDie Cache [KB] Struktur- größe
486SX Sockel2 33, 40 33, 40   8 L1 ???
486SX/2 Sockel2 50, 66 25, 33   8 L1 ???
486DX Sockel2 Sockel3 25-40 25-40   8 L1 ???
DX/2 Sockel3 50-80 25-40   8 L1 0.50µm
DX/4 Sockel3 75- 120 30   8 L1 0.50µm
X5 5x86 Sockel3 133 33   16 L1 0.35µm
K5 SSA5 Sockel5 75- 100 50-60   16+8 L1 0.35µm
K5 5k86 Sockel5 Sockel7 90- 133 60, 66   16+8 L1 0.35µm
K6 Little Foot Sockel7 166- 300 66- 100 MMX 32+32 L1 0.30µm, 0.25µm
K6-2 Chompers Sockel7 233- 550 66- 100 MMX, 3DNow! 32+32 L1 0.25µm
K6-III Sharptooth Sockel7 350- 450 66- 100 MMX, 3DNow! 32+32 L1 256 L2 0.25µm
K6-2+ Sockel7 450- 550 66- 100 MMX, X3DNow! 32+32 L1 128 L2 0.18µm
K6-III+ Sockel7 400- 550 66- 100 MMX, X3DNow! 32+32 L1 256 L2 0.18µm
Athlon Classic Argon, Pluto, Orion SlotA 500- 1000 100 MMX, X3DNow! 64+64+24* L1 (512 L2)* 0.25µm, 0.18µm
Athlon Thunderbird SlotA 650- 1000 100 MMX, X3DNow! 64+64+24* L1 256 L2 0.18µm
Athlon Thunderbird SockelA 650- 1400 100, 133 MMX, X3DNow! 64+64+24* L1 256 L2 0.18µm
Athlon XP Palomino SockelA 1333- 1733 133 MMX, X3DNow! 3DNow!Pro 64+64+24* L1 256 L2 0.18µm
Athlon 4 MP Palomino SockelA 1000- 1666 100, 133 MMX, X3DNow! 3DNow!Pro 64+64+24* L1 256 L2 0.18µm
Athlon XP Thoroughbred SockelA 1466- 2133 133 MMX, X3DNow! 3DNow!Pro 64+64+24* L1 256 L2 0.13µm
Athlon 4 MP Thoroughbred SockelA 1666, 1800 133 MMX, X3DNow! 3DNow!Pro 64+64+24* L1 256 L2 0.13µm
Duron Spitfire SockelA 600- 900 100 MMX, X3DNow! 64+64+24* L1 64 L2 0.18µm
Duron Morgan SockelA 900- 1300 100 MMX, X3DNow! 3DNow!Pro 64+64+24* L1 64 L2 0.18µm
Duron mobile Spitfire SockelA 600- 700 100 MMX, X3DNow! 64+64+24* L1 64 L2 0.18µm
Duron mobile Morgan SockelA 800- 950 100 MMX, X3DNow! 3DNow!Pro 64+64+24* L1 64 L2 0.18µm
Athlon 4 mobile Palomino SockelA 850- 1333 100, 133 MMX, X3DNow! 3DNow!Pro 64+64+24* L1 256 L2 0.18µm
Athlon 4 mobile Thoroughbred SockelA 1466- 1666 133 MMX, X3DNow! 3DNow!Pro 64+64+24* L1 256 L2 0.13µm

(...)* = L2-Cache auf der Platine
24* = Nur bei der AMD-K7-Familie anzutreffen; 3 pre-decoded Bits/Bytes führen zu weiteren 24 KB L2-Cache für Code.
3DNow! Pro enthält Intels SSE1-Befehle.

Centaur
Prozessor/ Codename Slot/ Sockel Takt [MHz] FSB [MHz] Erweiterung OnDie Cache [KB] Struktur- größe
WinChip C6 Sockel7 180- 240 60- 75 MMX 32+32 L1 0.35µm
WinChip2(A/B) C6+, W2, W2A, W2B Sockel7 180- 240 60- 100 MMX, 3DNow! 32+32 L1 0.35µm, 0.25µm
WinChip3 W3 Sockel7 200 66 MMX, 3DNow! 64+64 L1 0.25µm
Intel GmbH
Prozessor/ Codename Slot/ Sockel Takt [MHz] FSB [MHz] Erweiterung OnDie Cache [KB] Struktur- größe
80487SX Sockel1 16-33 16-33   8 L1 ???
DX/2 Overdrive Sockel1 50, 66 25, 33   8 L1 ???
SX/2 Overdrive Sockel1 50, 66 25, 33   8 L1 ???
80486DX Sockel2 Sockel3 20-50 20-50   8 L1 ???
80486DX/2 Sockel2 Sockel3 50, 66 25, 33   16 L1 ???
80486DX/4 Sockel3 75, 100 25, 33   16 L1 ???
Pentium Overdrive Sockel2 Sockel3 63, 83 25, 33   16+16 L1 ???
Pentium P5 Sockel4 60, 66 60, 66   8+8 L1 0.80µm
P5 Overdrive Sockel4 120, 133 60, 66   8+8 L1 0.35µm
P54C Sockel5 Sockel7 75- 200 50-66   8+8 L1 0.50µm 0.35µm
P55C Sockel7 120- 300 60, 66 MMX 16+16 L1 0.28µm, 0.25µm
Pentium Pro Sockel8 150- 200 60, 66   16+16 L1 256-1024 L2 0.35µm, 0.50µm
P6 Overdrive Sockel8 333 66 MMX 16+16 L1 0.25µm
Celeron Covington Slot1 S370 266- 300 66 MMX 16+16 L1 0.35µm
Celeron I Mendocino Slot1 S370 300- 533 66 MMX 16+16 L1 128 L2 0.25µm
Celeron II Coppermine Slot1 S370 533- 1100 66, 100 MMX, SSE 16+16 L1 128 L2 0.18µm
Celeron III Tualatin S370 1000- 1400 100 MMX, SSE 16+16 L1 256 L2 0.13µm
Celeron IV Williamette S478 1700, 1800 100 MMX, SSE, SSE2 8 L1 128 L2 0.18µm
Celeron IV Northwood S478 2000 100 MMX, SSE, SSE2 8 L1 128 L2 0.13µm
Pentium II Klamath Slot1 233- 300 66 MMX 16+16 L1 (512 L2)* 0.35µm
Pentium II Deschutes Slot1 266- 450 66, 100 MMX 16+16 L1 (512 L2)* 0.25µm
Pentium III Katmai Slot1 450- 600 100, 133 MMX, SSE 16+16 L1 (512 L2)* 0.25µm, 0.18µm
Pentium III Coppermine Slot1 S370 500- 1133 100, 133 MMX, SSE 16+16 L1 256 L2 0.18µm
Pentium III Tualatin S370 1133- 1333 133 MMX, SSE 16+16 L1 256 L2 0.13µm
Pentium III-S Tualatin S370 700- 1400 133 MMX, SSE 16+16 L1 512 L2 0.13µm
Pentium 4 Williamette S423 S478 1300- 2000 100 MMX, SSE, SSE2 8+12KµOPs L1 256 L2 0.18µm
Pentium 4 L-TDP** Northwood S478 1600- 2000 100 MMX, SSE, SSE2 8+12KµOPs L1 512 L2 0.13µm
Pentium 4 Northwood S478 2000- 2800 100, 133 MMX, SSE, SSE2 8 L1 512 L2 0.13µm
Pentium II XEON Drake Slot2 400- 450 100 MMX 16+16 L1 (512 L2)* 0.25µm
Pentium III XEON Tanner Slot2 500- 550 100 MMX, SSE 16+16 L1 512-2048 L2 0.25µm
Pentium III XEON Cascades Slot2 600- 1000 100, 133 MMX, SSE 16+16 L1 512-2048 L2 0.18µm
XEON Foster S603 1400- 2000 100 MMX, SSE SSE2 8+12KµOPs L1 256 L2 0.18µm
XEON MP Foster MP S603 1400- 1600 100 MMX, SSE SSE2 8+12KµOPs L1 256 L2 512-1024 L3 0.18µm
XEON Prestonia S603 1800- 2600 100 MMX, SSE SSE2 8+12KµOPs L1 512 L2 0.13µm
Pentium II Tonga MMC-1/2 BGA 233- 300 66 MMX 16+16 L1 (512) 0.25µm
Pentium II (PE) Dixon MMC-1/2 BGA 266- 400 66 MMX 16+16 L1 256 L2 0.25µm
Mobile Celeron Mendocino MMC-1/2 BGA 300- 466 66 MMX 16+16 L1 128 L2 0.25µm
Mobile PentiumIII Geyserville BGA2 µPGA2 400- 1000 100 100 MMX, SSE 16+16 L1 256 L2 0.18µm
Mobile Celeron II Geyserville BGA2 µPGA2 400- 933 100 MMX, SSE 16+16 L1 128 L2 0.18µm
Mobile Pentium3-M Tualatin µFC-BGA 866- 1333 133 MMX, SSE 16+16 L1 512 L2 0.13µm
Mobile CeleronIII Tualatin µFCBGA µFCPGA 1000- 1333 133 MMX, SSE 16+16 L1 256 L2 0.13µm
Mobile Celeron 4 Northwood µFCPGA- 478 1400- 1800 100 MMX, SSE, SSE2 8+12KµOPs L1 256 L2 0.13µm
Mobile Pentium4-M Northwood µFCPGA- 478 1400- 2200 100 MMX, SSE, SSE2 8+12KµOPs L1 512 L2 0.13µm
Itanium Merced PAC478 733, 800 133 MMX, SSE 16+16 L1 96 L2 2MB/4MB L3 0.18µm
Itanium McKinley PAC611 900, 1000 100 MMX, SSE 16+16 L1 256 L2 1.5MB/3MB L3 0.18µm

(...)* = L2-Cache auf der Platine
L-TDP** = Low Thermal Design Power: "Intel Pentium 4 Processor with 512 KB L2 Cache on .13 Micron Process (intended for sub-45W TDP designs" [aus: intel Datasheet #298639-001, January 2002]

NexGen
Prozessor/ Codename Slot/ Sockel Takt [MHz] FSB [MHz] Erweiterung OnDie Cache [KB] Struktur- größe
Nx586 ??? 35- 55.5 35- 55.5   16+16 L1 0.50µm, 0.44µm
Nx686 ??? 180 60 MM 16+32 L1 0.44µm, 0.35µm
Rise
Prozessor/ Codename Slot/ Sockel Takt [MHz] FSB [MHz] Erweiterung OnDie Cache [KB] Struktur- größe
mp6 Sockel7 166- 250 66- 100 MMX 8+8 L1 0.25µm, 0.18µm
Transmeta
Prozessor/ Codename Slot/ Sockel Takt [MHz] FSB [MHz] Erweiterung OnDie Cache [KB] Struktur- größe
Crusoe BGA-474 500- 800 66- 133 MMX 128 L1 256-512 L2 0.22µm, 0.18µm
VIA-Cyrix
Prozessor/ Codename Slot/ Sockel Takt [MHz] FSB [MHz] Erweiterung OnDie Cache [KB] Struktur- größe
6x86(L/LV) M1 Sockel5 Sockel7 80- 150 35- 55.5   16 L1 0.65µm, 0.35µm
6x86MX/M-II M2 Sockel7 133- 300 50- 100 MMX 64 L1 0.35µm
Cyrix III Joshua** S370 350- 450 100- 133 MMX, 3DNow! 128 L1 0.18µm
Cyrix III Samuel S370 500- 800 100- 133 MMX, 3DNow! 64+64 L1 0.18µm
C3 Samuel2 S370 733- 800 100- 133 MMX, 3DNow! 64+64 L1 64 L2 0.15µm
C3 Ezra(-T) S370 800- 1000 100- 133 MMX, 3DNow! 64+64 L1 64 L2 0.13µm

Joshua** = Kam in Europa und den USA nie auf den Markt, in Asien möglicherweise in Komplett-Systemen.

Zurück zum Anfang des Kapitels  3.3.2 Elektrische Daten

Aufgelistet sind die zur Zeit am häufigsten verbauten Desktop-CPUs, dazu gehören:

  • Intel Pentium 2, 3, 4
  • Intel Celeron I, II, III (Covington, Mendocino, Coppermine, Tualatin)
  • AMD K6-2, K6-III, K6-2+, K6-III+
  • AMD Athlon (Argon, Pluto, Orion, Thunderbird, Spitfire, Palomino, Morgan, Thoroughbred)
  • VIA Cyrix 3 (Samuel, Samuel2, Ezra)

Geordnet sind die CPUs nach Hersteller, dann nach CPU-Generationen, dann nach Taktrate, dann nach Spannung.
Der Verbrauch ist in Watt angegeben, die Maximal-Temperatur in Grad Celsius.

AMD
Prozessor/Codename Takt [MHz] Voltage [V] Verbrauch Durchschnitt Verbrauch Maximal Maximal- Temp
K6-2 Chompers AFR 233 2.2 8.1 13.5 70°
K6-2 Chompers AFR 266 2.2 8.85 14.7 70°
K6-2 Chompers AFR 300 2.2 10.35 17.2 70°
K6-2 Chompers AFR 333 2.2 11.4 19 70°
K6-2 Chompers AFR 350 2.2 11.98 19.95 70°
K6-2 Chompers AFR 366 2.2 12.48 20.8 70°
K6-2 Chompers AFR 380 2.2 12.95 21.6 70°
K6-2 Chompers AFQ 400 2.2 13.65 22.7 60°
K6-2 Chompers AFR 400 2.2 10.15 16.9 70°
K6-2 Chompers AFX 450 2.2 11.3 18.8 65°
K6-2 Chompers AHX 450 2.4 17.05 28.4 65°
K6-2 Chompers AFX 475 2.2 11.9 19.8 65°
K6-2 Chompers AHX 475 2.4 17.75 29.6 65°
K6-2 Chompers AFX 500 2.2 12.45 20.75 65°
K6-2 Chompers AFX 533 2.4 12.45 20.75 65°
K6-2 Chompers AGR 550 2.3 15 25 70°
K6-3 Sharptooth AFR 400 2.2 10.85 18.1 70°
K6-3 Sharptooth AHX 400 2.4 16.1 26.8 65°
K6-3 Sharptooth AHX 450 2.2 12.15 20.2 65°
K6-3 Sharptooth AHX 450 2.4 17.7 29.5 65°
K6-2+ ACZ 450 2.0 12.6 16 85°
K6-2+ ACZ 475 2.0 12.6 16 85°
K6-2+ ACZ 500 2.0 12.6 16 85°
K6-2+ ACZ 533 2.0 14.2 18 85°
K6-2+ ACZ 550 2.0 14.2 18 85°
K6-III+ ACZ 450 2.2 12.6 16 85°
K6-III+ ACZ 475 2.2 12.6 16 85°
K6-III+ ACZ 500 2.2 12.6 16 85°
K7 Athlon Pluto 500 1.6 38 42 70°
K7 Athlon Pluto 550 1.6 41 46 70°
K7 Athlon Pluto 600 1.6 45 50 70°
K7 Athlon Pluto 650 1.6 48 54 70°
K7 Athlon Pluto 700 1.6 45 50 70°
K75 Athlon Orion 550 1.6 28 31 70°
K75 Athlon Orion 600 1.6 30 34 70°
K75 Athlon Orion 650 1.6 32 36 70°
K75 Athlon Orion 700 1.6 34 39 70°
K75 Athlon Orion 750 1.6 35 40 70°
K75 Athlon Orion 800 1.7 43 48 70°
K75 Athlon Orion 850 1.7 45 50 70°
K75 Athlon Orion 900 1.8 53 60 70°
K75 Athlon Orion 950 1.8 55 62 70°
K75 Athlon Orion 1000 1.8 60 65 70°
Athlon Thunderbird 650 1.7 32.4 36.1 90°
Athlon Thunderbird 650 1.75 34 38 90°
Athlon Thunderbird 700 1.7 34.4 38.3 90°
Athlon Thunderbird 700 1.75 36 40 90°
Athlon Thunderbird 750 1.7 36.3 40.4 90°
Athlon Thunderbird 750 1.75 38 43 90°
Athlon Thunderbird 800 1.7 38.3 42.6 90°
Athlon Thunderbird 800 1.75 40 45 90°
Athlon Thunderbird 850 1.7 40.2 44.8 90°
Athlon Thunderbird 850 1.75 42 47 90°
Athlon Thunderbird 900 1.75 44 50 90°
Athlon Thunderbird 950 1.75 47 52 90°
Athlon Thunderbird 1000 1.75 49 54 90°
Athlon Thunderbird 1100 1.75 54 60 95°
Athlon Thunderbird 1133 1.75 56 63 95°
Athlon Thunderbird 1200 1.75 59 66 95°
Athlon Thunderbird 1200 1.75 61 68 95°
Athlon Thunderbird 1333 1.75 63 70 95°
Athlon Thunderbird 1400 1.75 65 72 95°
AthlonXP Palomino 1333 1.75 53.8 60 90°
AthlonXP Palomino 1400 1.75 56.3 62.8 90°
AthlonXP Palomino 1466 1.75 57.4 64 90°
AthlonXP Palomino 1533 1.75 59.2 66 90°
AthlonXP Palomino 1600 1.75 60.7 68 90°
AthlonXP Palomino 1666 1.75 62.5 70 90°
AthlonXP Palomino 1733 1.75 64.3 72 90°
AthlonXP Thoroughbred 680 1466 1.50 44.9 49.4 90°
AthlonXP Thoroughbred 680 1533 1.50 46.3 51.0 90°
AthlonXP Thoroughbred 680 1600 1.50 47.7 52.5 90°
AthlonXP Thoroughbred 680 1666 1.60 54.7 60.3 90°
AthlonXP Thoroughbred 680 1666 1.65 54.7 60.3 90°
AthlonXP Thoroughbred 681 1666 1.60 55.7 61.3 90°
AthlonXP Thoroughbred 680 1733 1.60 56.4 62.1 90°
AthlonXP Thoroughbred 680 1800 1.65 61.7 67.9 85°
AthlonXP Thoroughbred 681 1800 1.60 57.0 62.8 85°
AthlonXP Thoroughbred 681 2000 1.60 59.3 65.3 85°
AthlonXP Thoroughbred 681 2000 1.65 62.0 68.3 85°
AthlonXP Thoroughbred 681 2133 1.65 62.0 68.3 85°
Duron Spitfire 550 1.5 18.9 21.1 90°
Duron Spitfire 600 1.5 20.4 22.7 90°
Duron Spitfire 600 1.6 24.5 27.4 90°
Duron Spitfire 650 1.5 21.8 24.3 90°
Duron Spitfire 650 1.6 26.4 29.4 90°
Duron Spitfire 700 1.5 22.9 25.5 90°
Duron Spitfire 700 1.6 28.2 31.4 90°
Duron Spitfire 750 1.6 30 33.4 90°
Duron Spitfire 800 1.6 31.8 35.4 90°
Duron Spitfire 850 1.6 33.6 37.4 90°
Duron Spitfire 900 1.6 35.4 39.5 90°
Duron Spitfire 950 1.6 37.2 41.5 90°
Duron Morgan 900 1.75 38.3 42.7 90°
Duron Morgan 950 1.75 39.8 44.4 90°
Duron Morgan 1000 1.75 41.3 46.1 90°
Duron Morgan 1100 1.75 45.1 50.3 90°
Duron Morgan 1200 1.75 49.1 54.7 90°
Duron Morgan 1300 1.75 55.2 60 90°
Athlon MP Palomino 1000 1.75 41.3 46.1 95°
Athlon MP Palomino 1200 1.75 49.1 54.7 95°
Athlon MP Palomino 1333 1.75 53.8 60 95°
Athlon MP Palomino 1400 1.75 56.3 62.8 95°
Athlon MP Palomino 1533 1.75 59.2 66 95°
Athlon MP Palomino 1600 1.75 60.7 68 95°
Athlon MP Palomino 1666 1.75 58.9 66 95°
Athlon MP Thoroughbred 1666 1.60 52.8 58.2 90°
Athlon MP Thoroughbred 1800 1.65 54.5 60.0 90°

[Beim Athlon XP Thoroughbred wird zusätzlich die CPUID angegeben, um die erste und zweite Version voneinander zu unterscheiden.]

Intel
Prozessor/Codename Takt [MHz] Voltage [V] Verbrauch Durchschnitt Verbrauch Maximal Maximal- Temp
Pentium II Klamath 233 2.8 23 34.8 75°
Pentium II Klamath 266 2.8 25 38.2 75°
Pentium II Klamath 300 2.8 28 43 72°
Pentium II Deschutes 266 2.0 11 16.8 75°
Pentium II Deschutes 300 2.0 12 18.7 75°
Pentium II Deschutes 333 2.0 14 20.6 75°
Pentium II Deschutes 350 2.0 20 29.5 75°
Pentium II Deschutes 400 2.0 22 32.7 75°
Pentium II Deschutes 450 2.0 24 36.4 75°
Pentium3 Katmai 450 2.0 17 25.3 70°
Pentium3 Katmai 500 2.0 19 28.0 70°
Pentium3B Katmai 533 2.0 20 29.7 70°
Pentium3 Katmai 550 2.0 21 30.8 70°
Pentium3 Katmai 600 2.05 23 34.5 70°
Pentium3B Katmai 600 2.05 23 34.5 70°
Pentium3E Coppermine 500 1.6 11 16 85°
Pentium3EB Coppermine 533 1.65 12 17.6 85°
Pentium3E Coppermine 550 1.65 12 17.6 85°
Pentium3E Coppermine 600 1.65 13 19.8 85°
Pentium3EB Coppermine 600 1.65 13 19.8 85°
Pentium3E Coppermine 650 1.65 14 21.4 85°
Pentium3EB Coppermine 667 1.65 15 22 85°
Pentium3E Coppermine 700 1.65 15 23.1 85°
Pentium3EB Coppermine 733 1.65 16 24.1 85°
Pentium3E Coppermine 750 1.65 16 24.7 85°
Pentium3EB Coppermine 800 1.65 18 26.4 75°
Pentium3EB Coppermine 850 1.65 18 26.7 75°
Pentium3EB Coppermine 866 1.65 16 24.5 75°
Pentium3EB Coppermine 866 1.75 18 26.9 75°
Pentium3EB Coppermine 933 1.65 17 27.3 75°
Pentium3EB Coppermine 933 1.75 20 31.5 75°
Pentium3E Coppermine 1000 1.7 18 26.1 70°
Pentium3EB Coppermine 1000 1.75 24 35.5 70°
Pentium3 Coppermine-T 866 1.75 ?? 26.1 77°
Pentium3 Coppermine-T 933 1.75 ?? 27.3 75°
Pentium3 Coppermine-T 1000 1.75 ?? 33.9 69°
Pentium3 Coppermine-T 1133 1.75 ?? 37.5 72°
Pentium3 Tualatin 1000 1.475 27.6 ?? 69°
Pentium3 Tualatin 1133 1.475 29.1 ?? 69°
Pentium3 Tualatin 1266 1.475 29.9 ?? 69°
Pentium3 Tualatin 1333 1.475 33.9 ?? 71°
Pentium3-S Tualatin 1133 1.45 27.9 ?? 69°
Pentium3-S Tualatin 1266 1.45 29.5 ?? 69°
Pentium3-S Tualatin 1400 1.45 31.2 ?? 69°
Pentium4 Williamette 1300 1.7 48.9 65.2 69°
Pentium4 Williamette 1300 1.75 51.6 68.8 70°
Pentium4 Williamette 1400 1.7 51.8 69.1 70°
Pentium4 Williamette 1400 1.75 54.7 72.9 72°
Pentium4 Williamette 1500 1.7 54.7 72.9 72°
Pentium4 Williamette 1500 1.75 57.8 77.1 73°
Pentium4 Williamette 1600 1.75 61 81.3 75°
Pentium4 Williamette 1700 1.75 64 85.3 76°
Pentium4 Williamette 1800 1.75 66.7 88.9 78°
Pentium4 Williamette 1900 1.75 69.2 92.3 73°
Pentium4 Williamette 2000 1.75 71.8 95.7 76°
Pentium4 Williamette* 1500 1.75 57.9 ???? 73°
Pentium4 Williamette* 1600 1.75 60.8 ???? 75°
Pentium4 Williamette* 1700 1.75 63.5 ???? 76°
Pentium4 Williamette* 1800 1.75 66.1 ???? 77°
Pentium4 Williamette* 1900 1.75 72.8 ???? 75°
Pentium4 Williamette* 2000 1.75 75.3 ???? 76°
Pentium4 Northwood 2000 1.5 52.4 ???? 68°
Pentium4 Northwood 2000 1.525 54.3 ???? 69°
Pentium4 Northwood 2200 1.5 55.1 ???? 69°
Pentium4 Northwood 2200 1.525 57.1 ???? 70°
Pentium4 Northwood 2266 1.5 56.0 ???? 70°
Pentium4 Northwood 2266 1.525 58.0 ???? 70°
Pentium4 Northwood 2400 1.5 57.8 ???? 70°
Pentium4 Northwood 2400 1.525 59.8 ???? 71°
Pentium4 Northwood 2500 1.5 59.3 ???? 71°
Pentium4 Northwood 2500 1.525 61.0 ???? 72°
Pentium4 Northwood 2533 1.5 59.3 ???? 71°
Pentium4 Northwood 2533 1.525 61.5 ???? 72°
Pentium4 Northwood 2600 1.525 62.6 ???? 72°
Pentium4 Northwood 2666 1.525 66.1 ???? 74°
Pentium4 Northwood 2800 1.525 68.4 ???? 75°
CeleronI Covington 266 2.0 11 16 85°
CeleronI Covington 300 2.0 12 18 85°
CeleronI Mendocino 300 2.0 12 18.4 85°
CeleronI Mendocino 333 2.0 14 20.2 85°
CeleronI Mendocino 366 2.0 15 22.2 85°
CeleronI Mendocino 400 2.0 16 24.2 85°
CeleronI Mendocino 433 2.0 16 24.6 85°
CeleronI Mendocino 466 2.0 17 25.6 70°
CeleronI Mendocino 500 2.0 18 27 70°
CeleronI Mendocino 533 2.0 19 28.3 70°
CeleronII Coppermine 533 1.5 7 11.2 90°
CeleronII Coppermine 533 1.7 8 14 90°
CeleronII Coppermine 566 1.5 8 11.9 90°
CeleronII Coppermine 566 1.7 9 14.9 90°
CeleronII Coppermine 600 1.5 8 12.6 90°
CeleronII Coppermine 600 1.7 10 15.8 90°
CeleronII Coppermine 600 1.75 12 19.6 90°
CeleronII Coppermine 633 1.65 11 16.5 82°
CeleronII Coppermine 633 1.75 13 20.2 82°
CeleronII Coppermine 667 1.65 12 17.5 82°
CeleronII Coppermine 667 1.75 14 21.1 82°
CeleronII Coppermine 700 1.65 12 18.3 80°
CeleronII Coppermine 700 1.75 15 21.9 80°
CeleronII Coppermine 733 1.65 13 19.1 80°
CeleronII Coppermine 733 1.75 16 22.8 80°
CeleronII Coppermine 766 1.65 13 20 80°
CeleronII Coppermine 766 1.75 15 23.6 80°
CeleronII Coppermine 800 1.65 14 20.8 80°
CeleronII Coppermine 800 1.75 15 24.5 80°
CeleronII Coppermine 850 1.65 ?? 22.5 80°
CeleronII Coppermine 850 1.75 ?? 25.7 80°
CeleronII Coppermine 900 1.75 ?? 26.7 77°
CeleronII Coppermine 950 1.75 ?? 28 79°
CeleronII Coppermine 1000 1.75 ?? 29 75°
CeleronII Coppermine 1100 1.75 ?? 33 77°
CeleronIII Tualatin 1000 1.475 ?? 27.8 69°
CeleronIII Tualatin 1100 1.475 ?? 28.9 69°
CeleronIII Tualatin 1200 1.475 ?? 29.9 69°
CeleronIII Tualatin 1300 1.5 ?? 33.4 71°
CeleronIII Tualatin 1400 1.5 ?? 34.8 72°
CeleronIV Williamette 1700 1.75 ?? 63.5 76°
CeleronIV Williamette 1800 1.75 ?? 66.1 77°
CeleronIV Northwood 2000 1.525 ?? 52.8 68°
Itanium Merced 2MB L3-Cache 733 2.1 116 ??.? 66°
Itanium Merced 4MB L3-Cache 733 2.1 130 ??.? 66°
Itanium Merced 2MB L3-Cache 800 2.1 116 ??.? 66°
Itanium Merced 4MB L3-Cache 800 2.1 130 ??.? 66°
Itanium 2 McKinley 1.5MB L3-Cache 900 2.1 130 ??.? 85°
Itanium 2 McKinley 3MB L3-Cache 900 2.1 130 ??.? 85°
Itanium 2 McKinley 1.5MB L3-Cache 1000 2.1 130 ??.? 85°
Itanium 2 McKinley 3MB L3-Cache 1000 2.1 130 ??.? 85°

Pentium4 Williamette* = Diese Pentium 4s sind im Sockel 478, durch weitere Strom-/Masseleitungen ist der Stromverbrauch leicht gestiegen.

VIA-Cyrix
Prozessor/Codename Takt [MHz] Voltage [V] Verbrauch Durchschnitt Verbrauch Maximal Maximal- Temp
Cyrix-III Samuel 500 1.9 6.8 11.2 70°
Cyrix-III Samuel 500 2.0 7.5 12.4 70°
Cyrix-III Samuel 550 1.9 7.3 12.2 70°
Cyrix-III Samuel 550 2.0 8.1 13.5 70°
Cyrix-III Samuel 600 1.9 7.8 13.1 70°
Cyrix-III Samuel 600 2.0 8.6 14.5 70°
Cyrix-III Samuel 650 1.9 8.4 14.2 70°
Cyrix-III Samuel 650 2.0 9.3 15.7 70°
Cyrix-III Samuel 667 1.9 8.7 14.5 70°
Cyrix-III Samuel 667 2.0 9.6 16.1 70°
Cyrix-III Samuel 700 1.9 9.2 15.3 70°
Cyrix-III Samuel 700 2.0 10.2 16.9 70°
Cyrix-III Samuel 733 1.9 9.6 16.0 70°
Cyrix-III Samuel 733 2.0 10.6 17.7 70°
C3 Samuel2 700 1.6 5.81 9.88 70°
C3 Samuel2 733 1.6 6.09 10.35 70°
C3 Samuel2 750 1.6 6.23 10.59 70°
C3 Samuel2 800 1.6 6.65 11.30 70°
C3 Ezra 800 1.35 5.0 8.3 70°
C3 Ezra 850 1.35 5.5 9.0 70°
C3 Ezra 866 1.35 5.6 9.2 70°
C3 Ezra 900 1.35 5.7 9.4 70°
C3 Ezra 933 1.35 5.9 10.0 70°
C3 Ezra 1000 1.35 ?.? ?.? 70°

Zurück zum Anfang des Kapitels  3.3.3 Cacheable Area: Tabelle der Prozessoren

AMD
Chipname MHz Codename / Core L2 Cache Range
K6-2+ 450 - 550 ? 4 GB
K6-III 400 - 450 Sharptooth 4 GB
K6-III+ 450 - 500 ? 4 GB
Athlon 500 - 700 K7 64 GB
Athlon 550 -1000 K75 64 GB
Athlon 750 -1400 Thunderbird 64 GB
Duron 550 - 950 Spitfire 64 GB
Duron 900 -1300 Morgan 64 GB
Athlon XP 1333-1733 Palomino 64 GB
Athlon XP 1466-1800 Thoroughbred 64 GB
Athlon MP 1000-1733 Palomino 64 GB
Intel
Chipname MHz Codename / Core L2 Cache Range
Pentium Pro 133 - 200 P6 64 GB
Pentium II (Overdrive) 300 - 333 P6T 64 GB
Pentium II 233 - 300 Klamath 512 MB
Pentium II 266 - 333 Deschutes 512 MB (1)
Pentium II 266 - 450 Deschutes 4 GB (1)
Pentium III 450 - 600 Katmai 4 GB
Pentium III 500 -1000 Coppermine 4 GB
Pentium III 866 -1133 Coppermine-T 4 GB
Pentium III 1133-1200 Tualatin-256 64 GB
Pentium III 700 -1400 Tualatin-512 64 GB
Pentium 4 1300-2000 Williamette 4 GB
Pentium 4 1600-2533 Northwood 4 GB
Celeron 266 - 300 Covington N/A
Celeron 300 - 533 Mendochino 4 GB
Celeron 500 -1100 Coppermine-128 4 GB
Celeron 1000-1300 Tualatin 4 GB
Celeron 1700-1800 Willamette 4 GB
P II Xeon 400 - 450 Drake 64 GB
P III Xeon 500 - 550 Tanner 64 GB
P III Xeon 600 -1000 Cascades 64 GB
Xeon 1400-2000 Foster 4 GB
Xeon MP 1400-1600 Foster MP 64 GB
Xeon 1800-2400 Prestonia 64 GB
Itanium 733 - 800 Merced 16 TB
Itanium 2 900 -1000 McKinley 16 TB

Anmerkungen:
(1) Pentium II "Deschutes" ab Stepping dA1 ab 350MHz und alle Modelle mit den folgenden S-Nummern:
266 MHz: SL33D, SL2W7
300 MHz: SL35V, SL2VY, SL2YK, SL2W8
333 MHz: SL2QH, SL2S5, SL2WY, SL2TV, SL2ZP
haben alle eine cacheable Area von 4 GB (Aus welchem Stepping ein Prozessor stammt, kann man unter http://developer.intel.com/design/pentiumII/qit nachsehen)

Transmeta
Chipname MHz Codename / Core L2 Cache Range
TM5400-5800 500 - 800 Crusoe 4 GB
VIA-Cyrix
Chipname MHz Codename / Core L2 Cache Range
Cyrix III 500 - 666 Samuel / C5 4 GB
C3 733 - 866 Samuel 2 / C5B 4 GB
C3 800 -1000 Ezra / C5C 4 GB

Quelle: Hersteller der CPUs (siehe Kap. 13.4) sowie http://users.erols.com/chare und http://www.sandpile.org

Zurück zum Anfang des Kapitels  3.4 Welche CPU habe ich?

Den verwendeten CPU-Typ kann man unter Windows am besten mit "WCPUID" feststellen.

Offizielle Homepage: http://www.h-oda.com/

Falls der Download dort zu langsam ist reicht das Suchen nach WCPUID bei jeder Suchmaschine um genügende Ergebnisse hervorzubringen.

Für DOS ist Dr. Hardware geeignet. Man kann es auf der offiziellen Seite http://www.drhardware.de/ erhalten.


Zurück Zurück zu Kapitel 2. Mainboards       Zurück zum Seitenanfang       Weiter zu Kapitel 4. CPU-Kühlung Vor